ترک نماز چه عواقب و آثاری در آخرت دارد؟
اگر نماز نخوانیم چه اتفاقی در آخرت برای ما میافتد؟
پاسخ
عواقب و آثار زيانبار ترك نماز و بى اعتنايى به آن، نه تنها در دنيا بلكه در عالم برزخ و آخرت نيز دامنگير انسان خواهد بود. در ادامه به ذکر چند مورد می پردازیم:
-
شكنجه و فشار قبر
رسول اكرم صلى الله عليه و آله فرمود:
«… مَنْ تَهاوَنَ بِصَلاتِهِ … يُوَكِّلُ اللَّهُ بِهِ مَلَكاً يَزْعَجُهُ فى قَبْرِهِ وَ يَضيقُ عَلَيْهِ قَبْرَهُ وَ تَكُونُ الظُّلْمَةُ فى قَبْرِهِ[1]كسى كه نمازش را سبك بشمارد خداوند فرشته اى را مأمور مى كند كه او را در قبر شكنجه دهد و قبرش را براى او تنگ سازد و تاريكى در قبر او خواهد بود».
بر عكس كسى كه نماز را زيبا به پا دارد از وحشت قبر در امان است.
امام باقر عليه السلام فرمود:
«مَنْ أَتَمَّ رُكُوعَهُ لَمْ يَدْخُلْهُ وَ حْشَةُ الْقَبْرِ[2] كسى كه ركوع نمازش را درست انجام دهد وحشت قبر او را نمى گيرد».
-
سختى در محشر
رسول خدا (ص) فرمود:
«مَنْ تَهاوَنَ بِصَلاتِهِ … يُوَكِّلُ اللَّهُ بِهِ مَلَكاً يَسْحَبُهُ عَلى وَجْهِهِ وَ الْخَلائِقُ يَنْظُرُونَ إِلَيْهِ يُحاسَبُ حِساباً شَديداً …[3] كسى كه نماز را سبك بشمارد، خداوند فرشته اى را مأمور مى كند تا (در محشر) او را با صورت روى زمين بكشد درحالى كه مردم او را نگاه مى كنند و حساب سختى نيز خواهد داشت.
امام صادق عليه السلام فرمود:
«مَنْ تَرَكَ صَلاةَ الْعَصْرِ غَيْرَ ناسٍ لَها حَتَّى تَفُوتَهُ وَتَرَهُ اللَّهُ أَهْلَهُ وَ مالَهُ يَوْمَ الْقِيامَةِ[4] هر كس نماز عصر را عمداً ترك كند تا قضا شود، خداوند در قيامت او را تنها و جداى از اهل واموالش محشور مى كند.
-
محروميت از شفاعت
سوّمين پيامد ناهنجار كوچك شمردن يا ترك نماز، محروم شدن از شفاعت اولياى خدا در روز باز پسين است.
قرآن مجيد در سوره مدّثّر، آيه 48 يكى ازعلل محروميت ازشفاعت را بى نمازى مى داند و حضرت صادق عليه السلام در آخرين لحظه حيات، كه دوستان وآشنايان، دور بسترش را گرفته بودند،
فرمود: «إِنَّ شَفاعَتَنا لاتَنالُ مُسْتَخِفّاً بِالصَّلاةِ[5] شفاعت ما به كسى كه نماز را سبك بشمارد نخواهد رسيد.
-
ورود به دوزخ
خيره سرى در برابر خدا و سر بر آستان او نساييدن، در واقع، سقوط در دوزخ و گرفتار شدن به آتش دورى از رحمت اوست. از اين رو نخستين علّتى كه دوزخيان براى ورود بدان جا بر زبان مى آورند اين است كه:
«لَمْ نَكُ مِنَ الْمُصَلّينَ …(مدثر: 45)؛ ما از نماز گزاران نبوديم».
از رسول گرامى اسلام نيز چنين نقل كرده اند كه فرمود:
«لا تُضَيِّعُوا صَلاتَكُمْ فَإِنَّ مَنْ ضَيَّعَ صَلاتَهُ حُشِرَ مَعَ قاروُنَ وَ هامانَ وَ كانَ حَقّاً عَلىَ اللَّهِ أَنْ يُدخِلَهُ النَّارَ[6] نماز خويش را تباه نسازيد؛ چرا كه هر كس نمازش را تباه كند با قارون و هامان محشور مى شود و بر خداست كه او را داخل دوزخ سازد.
جمع بندی
بیتوجهی به نماز، علاوه بر عواقب دنیوی، آثار منفی سنگینی در مراحل پس از مرگ (برزخ و قیامت) به دنبال دارد. این آثار در چهار حوزه اصلی دستهبندی شدهاند:
شکنجه و فشار قبر:
کسانی که نماز را سبک میشمارند، فرشتهای مأمور میشود تا در قبر آنها را آزار دهد، قبر را بر آنها تنگ و تاریک سازد. در مقابل، کسانی که نماز را به درستی به پا میدارند (مانند انجام صحیح رکوع)، از وحشت قبر در امان خواهند بود.
سختی در محشر:
فردی که نماز را سبک بگیرد، در روز قیامت توسط فرشتهای با صورت بر زمین کشیده شده و مورد حسابرسی بسیار سخت قرار میگیرد. ترک عمدی نماز عصر نیز موجب میشود فرد در قیامت تنها و جدا از خانواده و مالش محشور شود.
محرومیت از شفاعت:
یکی از پیامدهای مهم، محروم شدن از شفاعت اولیای خدا در روز قیامت است.
ورود به دوزخ:
بیتوجهی به نماز، سقوط در دوزخ را به همراه دارد. در قرآن کریم، یکی از دلایل ورود جهنم یان این است که «از نمازگزاران نبودند». همچنین، ترککنندگان نماز با افرادی مانند قارون و هامان محشور شده و ورودشان به آتش بر خدا حتمی خواهد بود.
منابع
[1] . عباس قمی، سفينة البحار، بنیاد پژوهشهای اسلامی آستان قدس، 1396، ج 2، ص 43.
[2] . محمدباقر مجلسی، بحارالانوار، بیروت، دارالاحیاء و التراث، 1403 ق ، ج 6، ص 244.
[3] . عباس قمی، سفينة البحار، همان، ج 2، ص 43.
[4] . محمدبن علی ابن بابویه، ثواب الاعمال، قم، دارالشریف الرضی، 1406 ق، ص 521.
[5] . محمد باقر مجلسی، بحارالانوار، همان، ج 83، ص 19.
[6] . همان، ج 83، ص 14.
پیوندها
پرسش و پاسخ
سوال 1: چه عواقبی در قبر برای کسی که نماز را ترک میکند وجود دارد؟
پاسخ: کسانی که نماز را سبک میشمارند، فرشتهای مأمور میشود تا در قبر آنها را آزار دهد، قبر را بر آنها تنگ و تاریک سازد.
سوال 2: چگونه میتوان از وحشت قبر در امان بود؟
پاسخ: کسانی که نماز را به درستی و با دقت به پا میدارند، مخصوصاً اگر رکوع خود را صحیح انجام دهند، از وحشت قبر در امان خواهند بود.
سوال 3: چگونه ترک نماز بر وضعیت فرد در محشر تأثیر میگذارد؟
پاسخ: فردی که نماز را سبک بگیرد، در روز قیامت توسط فرشتهای با صورت بر زمین کشیده میشود و حسابرسی سختی خواهد داشت. همچنین، ترک عمدی نماز عصر باعث میشود فرد در قیامت تنها و جدا از خانواده و مالش محشور شود.
سوال 4: یکی از پیامدهای مهم ترک یا کوچک شمردن نماز در قیامت چیست؟
پاسخ: یکی از پیامدهای مهم، محروم شدن از شفاعت اولیای خدا در روز قیامت است.
سوال 5: ترک نماز چه نقشی در ورود فرد به دوزخ دارد؟
پاسخ: ترک نماز باعث سقوط در دوزخ و محشور شدن با افرادی مانند قارون و هامان میشود و ورود به آتش برای او حتمی خواهد بود.
سوال 6: در قرآن کریم چه چیزی به عنوان یکی از دلایل ورود به دوزخ ذکر شده است؟
پاسخ: در قرآن کریم، یکی از دلایل ورود به دوزخ این است که افراد «از نمازگزاران نبودند».
سوال 7: بر چه اساسی ترک نماز باعث محشور شدن فرد با قارون و هامان میشود؟
پاسخ: طبق نقل از رسول خدا، ترک نماز باعث میشود فرد با قارون و هامان محشور شده و ورود به دوزخ برای او قطعی باشد.




