حفر نکردن چاه در کربلا
امام حسین (ع) میتوانست در کربلا چاه حفر کند چون زمین های اطراف رودخانه ها زود به آب میرسند.
پاسخ:
اوّلا، بر اساس نامه ای که ابن زیاد به عمر سعد نوشته است، میتوان دریافت که امام و یاران او به حفر چاه اقدام کردهاند؛ متن نامه چنین است: «امّا بعد، به من چنان رسانيدهاند كه حسين و ياران او چاههایی حفر کردهاند و آب برمىدارند؛ برای همین ايشان را هيچ فروماندگى نيست. چون این نامه به تو رسید، بايد كه حسين بن على و ياران او را از كندن چاه منع كنى و نگذارى كه پيرامون آب بگردند.»[1] مسلما با وجود چنین نامه ای دشمن هرگز اجازه حفر چاه و استفاده از آن را به امام و یاران ایشان نمیداد.
ثانیا، باید توجه داشت این گونه نبوده است که امام و یاران او تنها با حفر چند متر میتوانستند به آب برسند، زیرا آنان در شب عاشورا خندقی بزرگ در پشت خیمه ها حفر کردند تا به هنگام جنگ، دشمن نتواند از پشت سر به آن ها حمله کند.[2] طبیعی است که عمق این خندق به مقداری بوده که دشمن نتواند به راحتی از آن عبور کند، حال اگر عمق رسیدن به آب در آن سرزمین کم بود، باید این خندق پر از آب میشد.
ثالثا، در تاریخ آمده که امام حسین (ع) سی تن از سواران و بیست تن از پیادگان سپاه خود را به فرماندهی برادرشان حضرت عباس جهت آوردن آب به سوی فرات فرستاده و آنها با درگیری با محافظان شریعه فرات موفق شدند بیست مشک آب برای امام و یارانش بیاورند.[3]
بنابراین میتوان به این نتیجه رسید که امکان استفاده مداوم از آن چاه یا حفر چاهی دیگر وجود نداشته و گرنه معنا نداشت که امام (ع) یاران خود را برای به دست آوردن تنها بیست مشک آب به سوی فرات و درگیری با دشمن بفرستد.
[1] . محمد بن محمد النعمان (شیخ مفید)، الارشاد فی معرفة حجج الله علی العباد، قم، کنگره شیخ مفید، 1413ق، ج2، ص95.
[2] . محمد بن محمد النعمان (شیخ مفید)، الارشاد فی معرفة حجج الله علی العباد، قم، کنگره شیخ مفید، 1413ق، ج2، ص95. وَ جَعَلُوا الْبُيُوتَ فِي ظُهُورِهِمْ وَ أَمَرَ بِحَطَبٍ وَ قَصَبٍ كَانَ مِنْ وَرَاءِ الْبُيُوتِ أَنْ يُتْرَكَ فِي خَنْدَقٍ كَانَ قَدْ حُفِرَ هُنَاكَ وَ أَنْ يُحْرَقَ بِالنَّارِ مَخَافَةَ أَنْ يَأْتُوهُمْ مِنْ وَرَائِهِمْ.
[3] . احمد بن یحیی بلاذری، انساب الاشراف، بیروت، دار الفکر، 1417 ق، ج3، ص 181. فلما اشتد على الحسين العطش بعث العباس بن علي بن أبي طالب- و أمه أم البنين بنت حزام من بني كلاب- في ثلاثين فارسا و عشرين راجلا و بعث معهم بعشرين قربة… .