
بازدید آشنایی معاونت پژوهش پژوهشگاه از بنیاد ملی علم ایران
30 آبان, 1405
صخره در برابر طوفان | مقاومت و توکل، هزینه تسلیم و فتح عزت در کشاکش تحریمها
30 آبان, 1405درگذشت دکتر مهدی گلشنی، چهره ماندگار فیزیک ایران و استاد ممتاز دانشگاه شریف | پیام تسلیت پژوهشگاه علوم اسلامی امام صادق علیه السلام
پژوهشگاه علوم اسلامی امام صادق علیه السلام درگذشت دکتر مهدی گلشنی، استاد ممتاز فیزیک دانشگاه صنعتی شریف، چهره ماندگار فیزیک ایران و بنیانگذار فلسفه علم در ایران را تسلیت گفت. زندگینامه و خدمات علمی استاد فقید را بخوانید.
بسم الله الرحمن الرحیم
انا لله و انا الیه راجعون
با نهایت تأسف و تأثر، ستارهای دیگر از آسمان علم ایران غروب کرد.
پژوهشگاه علوم اسلامی امام صادق علیه السلام، درگذشت جانسوز استاد دکتر مهدی گلشنی، استاد ممتاز فیزیک دانشگاه صنعتی شریف، چهره ماندگار فیزیک ایران، دارنده نشان درجه یک دانش و بنیانگذار گروه فلسفه علم در ایران را به جامعه علمی کشور، استادان، پژوهشگران، دانشجویان و بهویژه خانواده معزز و داغدار ایشان تسلیت عرض میکند.
امروز ۳۰ آبان ۱۴۰۵، فیزیک ایران پدر معنوی خود را از دست داد. استادی که بیش از نیم قرن، هم معلم فیزیک بود و هم معلم تفکر؛ هم ذرات بنیادی را میشکافت و هم بنیادهای معرفت را. فقدان او، تنها از دست رفتن یک استاد نیست؛ خاموش شدن چراغی است که میان علم و معنا، میان فیزیک و فلسفه، میان دانشگاه و فرهنگ پل زده بود.
دکتر مهدی گلشنی که بود؟ یادنامهای بر قلهای از علم و ایمان
دکتر مهدی گلشنی، متولد اول بهمن ۱۳۱۷ در اصفهان، از همان نوجوانی سرنوشتی متفاوت داشت. دیپلم ریاضی را از دبیرستان ادب اصفهان گرفت، در سال ۱۳۳۹ با رتبه اول از رشته فیزیک دانشگاه تهران فارغالتحصیل شد و سپس برای ادامه تحصیل رهسپار آمریکا شد تا در سال ۱۳۴۸ دکتری فیزیک با گرایش ذرات بنیادی را از دانشگاه معتبر برکلی کالیفرنیا دریافت کند.
او در سال ۱۳۴۹ به ایران بازگشت و به عضویت هیئت علمی دانشگاه صنعتی شریف درآمد؛ دانشگاهی که بعدها با نام او گره خورد. ارتقا به مرتبه استادی در سال ۱۳۶۴، دو دوره ریاست دانشکده فیزیک، معاونت آموزشی دانشگاه، کسب عنوان «استاد نمونه» و «استاد ممتاز»، تنها بخشی از کارنامه درخشان آموزشی اوست. او راهانداز دوره دکتری فیزیک در ایران ـ بهعنوان نخستین دوره دکتری فیزیک کشور ـ و از بنیانگذاران مرکز تحقیقات فیزیک نظری و ریاضیات بود.
اما عظمت گلشنی تنها در فیزیک نبود. او را به حق باید پدر فلسفه علم در ایران و پیشگام پیوند علم و دین دانست. او در سال ۱۳۷۴ گروه فلسفه علم دانشگاه صنعتی شریف را بنیان نهاد و از سال ۱۳۷۲ تا ۱۳۸۸ ریاست پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی را بر عهده داشت؛ دورانی که به دوران طلایی گفتوگوی علم و علوم انسانی شهرت دارد.
عضویت پیوسته در فرهنگستان علوم ایران از بدو تأسیس، عضویت در شورای عالی انقلاب فرهنگی، عضویت ارشد مرکز بینالمللی فیزیک نظری تریست ایتالیا، عضویت در انجمن فلسفه علم آمریکا و جامعه اروپایی مطالعات علم و دین، و داوری جایزه جهانی تمپلتون در حوزه علم و دین، نشان از جایگاه جهانی او دارد.
کارنامه علمی دکتر گلشنی، حیرتانگیز است: تألیف و ترجمه بیش از یازده کتاب ماندگار و انتشار بیش از یکصد مقاله علمی در حوزههای فیزیک ذرات بنیادی، فیزیک بنیادی، فلسفه فیزیک، کیهانشناسی و علم و دین.
از آثار جاودان او میتوان به این کتابها اشاره کرد:
ترجمه فیزیک هالیدی ـ رزنیک (برنده کتاب سال جمهوری اسلامی ایران)، تحلیلی از دیدگاههای فلسفی فیزیکدانان معاصر (برنده کتاب سال)، قرآن و علوم طبیعت، از علم سکولار تا علم دینی، از فیزیک تا متافیزیک، جستارهایی در فیزیک معاصر، خداباوری و دانشمندان معاصر غربی و علم و شبهعلم.
او در تمام آثارش یک رسالت داشت: اثبات اینکه علم، اگر درست فهمیده شود، انسان را از خدا دور نمیکند؛ بلکه نشانههای او را در طبیعت آشکارتر میسازد. او معتقد بود جستوجوی حقیقت مطلق، خود نوعی عبادت است.
افتخارات او نیز گواه این بزرگی است: چهره ماندگار عرصه فیزیک در سال ۱۳۸۱، برنده دو دوره جایزه کتاب سال، برگزیده جایزه علمی علامه طباطبایی بنیاد ملی نخبگان و دارنده نشان درجه یک دانش.
پیام پژوهشگاه به مناسبت فوت دکتر گلشنی
پژوهشگاه در کنار دانشگاهیان، شاگردان و دوستداران آن استاد فقید، خود را شریک این اندوه بزرگ میداند. نام دکتر مهدی گلشنی برای جامعه علمی ایران یادآور پیوند روشناندیشانه علم و معنا، فیزیک و فلسفه، وتلاش خستگیناپذیر برای اعتلای تفکر علمی در کشور است؛ میراثی که الهامبخش نسلهای آینده پژوهشگران خواهد ماند.
این ضایعه جبرانناپذیر را به جامعه علمی کشور، دانشگاه صنعتی شریف، شاگردان و ارادتمندان آن فقید سعید و بهویژه به خانواده معزز و داغدار ایشان صمیمانه تسلیت میگوییم و از درگاه خداوند متعال برای آن استاد فرزانه علو درجات و رحمت واسعه و برای بازماندگان صبر جمیل و اجر جزیل مسئلت داریم.
روحش شاد، راهش پررهرو و یادش تا همیشه در حافظه علم ایران ماندگار باد.
روابط عمومی
۳۰ آبان ۱۴۰۵
درگذشت دکتر مهدی گلشنی، فوت دکتر گلشنی استاد فیزیک شریف، چهره ماندگار فیزیک ایران، بنیانگذار فلسفه علم در ایران، پیام تسلیت پژوهشگاه علوم انسانی، زندگینامه دکتر مهدی گلشنی





