فرزندان و نماز
چند روش برای اهتمام فرزندان به نماز بیان کنید.
پاسخ
درحقیقت، فرزندان ثمرۀ زندگی انسان هستند. خانوادههای متدین برای اینکه فرزندانی نمازخوان و مقید به شرع داشته باشند روشهایی پیش میگیرند که گاهی موفق نیست برای آشنایی با روشهای درست این کار بهاختصار، مواردی بیان میشود:
الف) بصیرتبخشی
برای تربیت اسلامی لازم است اندیشه و فکر انسان قانع شود، مخصوصاً نوجوانان و جوانان امروز که در معرض شبهههای فراوانی هستند باید با فلسفه و چرایی نماز آشنا باشند. اسلام در دستورهای عبادی خود نیز به عنصر دانش و بصیرت اهتمام میورزد. مسلمانی که وظیفه دارد در هر شبانهروز پنجبار عبادت بزرگی همچون نماز را بهجا آرد، باید رمز و راز آن را بداند و بفهمد که برای چه باید نماز بخواند. اگر مربیان به دانشآموزان درزمینۀ نماز بینشی عطا کنند که در سایۀ آن دانشآموزان احساس کنند که نماز باعث تعالی و رشد آنها در طول زندگی است و نیز به آنها بفهمانند که نماز برترین عبادت، جامع کمالات و کلید حل مشکلات است و این بصیرت را در آنها بهوجود آورند که نماز ملاک ارزشی آدمی و معیار قبولی و رسمیت تمام اعمال و عبادات اوست؛ نماز حدیث عشق و بهترین ارتباط مؤمن با حضرت دوست است و اینکه عاشقانهترین حالات و زیباترین روحیات و تربیتهای الهی در این موقع پدید میآید؛ مسلماً، شاگردان رغبت بیشتری به نماز نشان میدهند؛
ب) الگوسازی
امام صادق میفرماید: «کونوا دعاة الناس بأعمالکم و لا تکونوا دعاة بالسنتکم؛[1] مردم را با رفتار خود به حق رهبری کنید نه با زبان خویش.» چشم و گوش فرزندان چون آیینهای است که هر چیزی در آن منعکس میشود. و مادر میتواند با رفتار خود، خصلتها، امانت، صداقت، وفای به عهد، حقجویی و… را در فرزند احیا کند و یا آنها را از میان ببرد. فرزندان با مشاهدۀ رفتار پدر و مادر هنگام شرکت در نماز جماعت و دیدن فیلمها و پوسترهای مربوط به نماز بهطور غریزی، از آنان تقلید کرده و اعمال و حرکات مشاهدهشده را تکرار میکنند. حضور کودک در مسجد، اماکن زیارتی نیز انسانساز است و سبب تربیت معنوی کودک میشود؛ همچنین، دوست نمودن همسالان مذهبی با فرزند در تربیت وی نقشی مهم ایفا میکند؛
پ) روش تشویق
یکی از روشهای بسیار مؤثر در تربیت، تشویق کارهای خوب است. تشویق در روح جوان اثر میگذارد و او را ترغیب میکند. تشویق صورتهای مختلف دارد و به سن و درک او و نوع عمل او بستگی دارد. گاه بهصورت دلجویی، گاه یک نگاه توأم با لبخند و … است و برای اینکه امر تشویق، زیان و خطری را برای فرد موجب نشود، رعایت این نکات حائز اهمیت است:
«باید عمل یا اخلاق نیک جوان را تحسین کرد، نه خود او را؛ تشویق صورت رشوه به خود نگیرد؛ علت تشویق بایستی معین شود؛ تشویق و تحسین در حضور جمع اثر بیشتری دارد؛ تشویق وسیله است و نباید بهصورت غایت و هدف درآید.»[2]
منابع
[1]. محمد باقر مجلسی، همان، ج 5، ص 198.
[2]. حسن خلجی، «روشهای ترغیب فرزندان به نماز»، دسترسی در:https://www.ensani.ir/44620، 3 آبان 1402.
